Geitenkamp

De wijk Geitenkamp ligt in het noordoosten van Arnhem. De wijk is gebouwd op de stuwwallen van Arnhem (ontstaan in de laatste ijstijd) en kenmerkt zich daardoor door hoogteverschillen. De wijk wordt begrensd door de Beukenlaan in het noorden, de Grensweg in het oosten, de Rosendaalseweg in het zuiden en de Dr. Schaepmanlaan in het westen. De Geitenkamp wordt omgeven door de wijken Arnhemse Allee, Monnikenhuizen, Nieuw-Monnikenhuizen, Angerenstein en de Paasberg. De Geitenkamp telt vandaag de dag circa 2000 woningen en ongeveer 4000 inwoners.

Naamgeving en ontwikkeling
In 1917 kocht de gemeente Arnhem de gebieden rond de boerderijen De Schuttersberg en De Geitenkamp. De naam van de wijk is dus ontleend aan de naam van boerderij De Geitenkamp die indertijd aan de Rosendaalseweg lag, vlak voor de toenmalige grens met de gemeente Rozendaal. In de wijk is ook een straat genaamd Geitenkamp.

De wijk is gebouwd tussen 1920 en 1930: een van de grootste gemeentelijke sociale woningbouwprojecten uit de 20-er jaren van de vorige eeuw.. Met de bouw hoopte de gemeente een eind te maken aan de woningnood van de stad. De wijk is opgezet als tuindorp. De term ‘tuindorp’ verwijst naar stadswijken met een typisch dorps karakter en vormt een tegenwicht met de (verpauperde) arbeiderswoningen van de grote steden. Tuindorpen kenmerken zich door lage eengezinswoningen met een voor- en achtertuin en een omgeving met veel groen.
De architectuur in de wijk wordt bepaald door grote overstekken, aparte entreepartijen en decoratieve elementen uit de Amsterdamse School: siermetselwerk, smeed- en beeldhouwwerk.
Ook zijn zogenaamde tuindorpen te vinden in onder andere Amsterdam (b.v. Betondorp), Rotterdam (Vreewijk) en Utrecht.

Tuindorp
Door bij de aanleg van wegen zo veel mogelijk de bestaande hoogtelijnen te volgen en de meeste straten in oost-west richting te laten lopen, is een terrasvormige opbouw van de wijk ontstaan. Deze aanleg plus de bouwwijze van de huizen (en poortjes) geeft de wijk een pittoresk karakter. De wijk onderscheidt zich dus in die zin ten opzichte van andere wijken in Arnhem.

De Geitenkamp lag oorspronkelijk ver weg van de stad en kreeg daarom een groot aantal voorzieningen, zoals een marktplein, winkels, scholen en een kerk. De grote afstand van de wijk ten opzichte van het centrum van de stad en fabrieken werd opgelost door de aanleg van een tramlijn, in 1950 vervangen door een trolleybuslijn. Vandaag de dag is de Geitenkamp niet meer apart gelegen, ze wordt omgeven door andere wijken en maakt echt onderdeel uit van de stad.

Tweede Wereldoorlog (1940-1945)
Arnhem is bekend van De Slag om Arnhem (september 1944), maar er vond nog een tweede slag in Arnhem plaats en wel in de eerste helft van april 1945. De Geitenkamp was het centrum van die oorlogshandelingen. De Arnhemse bevolking was op last van de Duitsers eind 1944 geëvacueerd.
Na die evacuatie woonden In de Geitenkamp dwangarbeiders en NSB’ers; de oorspronkelijke bevolking was geëvacueerd. De Canadese troepen dachten dat Arnhem nog wel sterk verdedigd zou worden en voerden een bombardement uit op de wijk. Er vielen zeer veel slachtoffers. In november 2012 werd een monument onthuld ter nagedachtenis aan die slachtoffers van dat bombardement.

Geitenkamp vandaag de dag
De wijk is gezien haar ligging, de wijze van aanleg en haar speciale karakter één van Arnhems meest geslaagde woonwijken. Sinds 2008 heeft de wijk een beschermd stadsgezicht en staat ingeschreven in het monumentenregister. Voor een beschermd stadsgezicht wordt een speciaal bestemmingsplan opgesteld. Er mag niet zomaar gebouwd of iets veranderd worden aan de bestaande gebouwen en woningen. Alles wordt getoetst aan het door de Gemeente Arnhem opgestelde bestemmingsplan. Het historisch karakter moet behouden blijven.
Ga de wijk eens bezoeken, zeker de moeite waard.

Theo Bos
Wat we niet onvermeld willen laten is het feit dat Theo Bos (Mister Vitesse), overleden in 2013, opgroeide in de Geitenkamp en een echte Geitenkamper was.
Ten slotte is vermeldenswaardig dat aan de Rosendaalseweg Omroep Gelderland gevestigd is.