Park Zijpendaal

,

Het park Zijpendaal dankt zijn naam aan het sypelende bronwater van de Sint Jansbeek. Zijpendaal heeft een identieke ontwikkeling doorgemaakt als Sonsbeek, waarbij het agrarische aspect een belangrijke plaats inneemt. In het midden van het landgoed ligt het Huis Zijpendaal, door veel Arnhemmers Kasteel Zijpendaal genoemd.

Van de oudste geschiedenis is niet veel bekend. Pas in het midden van de zeventiende eeuw krijgt men, dankzij overdrachtspapieren in het archief van de familie Brantsen, een beeld van de eigendomsverhoudingen en de omvang van het bezit. In 1642 wordt bij een boedelscheiding van een nalatenschap het huis ‘De Syp’ genoemd. Van het oude huis is nog een steen met het jaartal 1650 bewaard die in de toren van het tegenwoordige huis is ingemetseld. Het bezit ging om de paar jaar weer in andere handen over. Van de veel kleinere voorganger van het huidige huis, dat waarschijnlijk iets noordelijker heeft gestaan, is een tekening bewaard gebleven. In 1743 ging Zijpendaal over in handen van de familie Brantsen, die het bijna 180 jaar in bezit zou hebben.

In het begin van de negentiende eeuw werd de wat formele tuinaanleg omgevormd tot een landschapspark. Alle rechte paden kregen een soepel of meer natuurlijk verloop en de waterpartijen, de vijver bij het huis en die aan de voet van de heuvel werden veranderd en vergroot. Ook werd het gebied ten oosten van de Kemperbergerweg tot aan de Koningsweg door bosaanplant in cultuur gebracht. In 1883 werd het huis aan de achterkant fors uitgebreid en van een toren voorzien.

In 1930 werd het landgoed inclusief Huis Zijpendaal met de bijgebouwen aangeboden aan de Gemeente Arnhem. Die was vooral geïnteresseerd vanwege de ligging die aansloot op het landgoed Sonsbeek en door de natuur- en landschappelijke waarden. Het zou de toeristische aantrekkingskracht van Arnhem versterken.

Tegenwoordig doet het huis dienst als kantoor van de stichtingen Het Geldersch Landschap en Vrienden der Geldersche Kasteelen, die de representatieve ruimten hebben ingericht als bewoond adelijk huis. Bij de inrichting is zoveel mogelijk rekening gehouden met de oorspronkelijke aankleding van de verschillende vertrekken. Dit alles maakt Zijpendaal tot de best bewaarde Arnhemse buitenplaats.