Home > Bekende Arnhemmers > Willem Diehl

Willem Diehl

Willem Diehl (1876 – 1959): markant architect van markante gebouwen in Arnhem.

Willem Diehl is geboren in Den Haag en volgt daar de Ambachtsschool en de Kunstacademie. Diehl, zoon van een timmerman, vertrekt in 1898 naar Antwerpen. Daar gaat hij werken voor architect Thielens en hij ontmoet daar de bekende architect Emile van Averbeke. Deze Van Averbeke, ook zoon van een timmerman, is bekend als architect van onder andere de Koninklijke Vlaamse Opera, de Boerentoren en het Stedelijk Zwembad in Antwerpen. Willem Diehl trouwt met de zus van (zijn goede vriend) Van Averbeke.
Na Antwerpen vertrekt Diehl naar Brussel waar hij in aanraking komt met de Italiaanse Jugendstil-architect D’Aronco. Jugendstil (of wel Arts Nouveau) is in de bouwkunst een kunststijl die zich kenmerkt door het gebruik van asymmetrische ornamenten, gevormd door een sierlijk en vloeiend lijnenspel. Gebouwen met een overdaad aan balkons en erkers, dat alles levendig gedecoreerd.

Zijpendaalseweg 2

Zijpendaalseweg 2

In 1902 verhuist Diehl naar Arnhem omdat hij daar een opdracht kreeg: een houten toegangsgebouw voor een tentoonstelling bij Musis Sacrum. Zijn eerste echt grote opdracht voor een huis was meteen groots: het hoekpand Zijpendaalseweg 2-4/Cronjéstraat 1.
Diehl wordt dan de huisarchitect van de ontwikkelingsmaatschappij die de Transvaalbuurt aanlegt. Aan de Cronjéstraat, de De La Reijstraat en de Apeldoornseweg bouwde hij huizen in de Jugendstil-stijl.

Op verzoek van Arnhem stapt hij in 1907 over op een wat meer algemenere bouwstijl: de cottage-stijl. Donkere bakstenen panden met veel witgeschilderd houtwerk. Aan de Paul Krugerstraat, de Steijnstraat, het Bothaplein en De La Reijstraat kun je deze cottage-stijl huizen aantreffen. Op De La Reijstraat nummer 11 vinden we het door hemzelf in 1909 ontworpen woonhuis en atelier. Hij woonde hier tot aan zijn dood in 1959.

Na 1915 bouwt Diehl alleen nog maar bedrijfspanden zoals bioscoop (theater) Luxor aan het Willemsplein, het Vestagebouw aan het Willemsplein, een garage aan de Steenstraat (hoek Steenstraat 58/Spijkerlaan) en het café-restaurant Royal aan het Willemsplein. Alle panden van Diehl hebben de 2e Wereldoorlog overleefd, behalve Royal. Royal is begin jaren 1950 herbouwd. Het heet nu Stan & Co. Diehl ontwerpt ook het stedenbouwkundig plan Sterrenberg, waarvan met de bouw in 1935 wordt begonnen.
Rond zijn 60e stopte Diehl met werken; hij overleed in 1959.
We kunnen Willem Diehl de bekendste Arnhemse architect noemen uit de eerste helft van de twintigste eeuw. En zijn naam leeft nog steeds voort in onze huidige tijd.

Vestagebouw

Vestagebouw

Willem Diehlprijs
Architectuurcentrum CASA in Arnhem organiseert sinds 2007 elke twee jaar een Willem Diehlprijs voor het beste project op het gebied van restauratie, renovatie en herbestemming in Arnhem.
De prijs is in het leven geroepen om een zorgvuldige omgang met Arnhems architectonisch erfgoed te stimuleren. In 2017 won het Theater aan de Rijn de prijs van de vakjury, de publieksprijs ging naar het Sint Petersgasthuis. Beide gebouwen staan aan de Rijnstraat.
Voor verder informatie over het Sint Petersgasthuis zie op deze site onder ‘Monumenten’.

Alhoewel niet geboren in Arnhem, kunnen we Willem Diehl tot de bekende Arnhemmers rekenen. Hij bepaalde zeer zeker mede het aangezicht van het toenmalige en huidige Willemsplein. De Transvaalbuurt is feitelijk geheel onder zijn architectuur tot stand gekomen. Hij woonde, tot aan zijn dood, ruim 55 jaar in Arnhem. Een markant architect van markante gebouwen in Arnhem.